Thơ Đặng Tiến (Thái Nguyên)

GIẤC MỘNG THÁNG BA

 

Tháng Ba!

Băng tuyết tan chảy dưới vầng dương rực rỡ

Lũ Xuân ồn ào

Nước dâng

Cuồn cuộn dòng trôi

Tiễn biệt Mùa Đông xám

Tiễn biệt băng giá buồn phát khóc

Tiễn biệt chuỗi ngày ảm đạm thê lương

Vạn vạn chồi non lộc biếc

Vạn vạn bừng nở hoa

Những đám mây anh đào

Những đám mây mai vũ

Biếc xanh cỏ

Bạch mã ung dung mộng mơ hoàng tử chờ ai?

Đêm mùa Xuân thơm mùi thời gian

Giấc mơ Xuân lấp lánh thiều quang

Ta gặp Đại thi hào Johann Wolfgang von Goethe

Ồ! Dáng lãng tử hào hoa

Thiên tài thi ca

Faust – Thánh kinh Dân tộc Đức

Ồ! Sao chàng lại trẻ trai rất mực?

Đâu rồi hình bóng Quan đại thần?

Đâu rồi hình bóng Ngài Giáo sư đại học vạn quyển thiên kinh?

Đâu rồi Thi nhân trầm mặc khắc khoải u sầu cuộc nhân sinh tiến thoái lưỡng nan đôi bờ Thiện – Ác, Chân lí – Lầm lẫn, Thiên đàng – Địa ngục, Dấn thân – Giải thoát

Lưỡng nan từ thủa có Loài Người

Ta bất ngờ hoàn toàn bất ngờ

Ta người Việt – vô danh

Thi nhân siêu phàm – người Đức

Cuộc trò chuyện trong mơ còn trên cả tuyệt vời

Ta và Johann Wolfgang von Goethe hình như còn cười hồn nhiên vô tư bè bạn…

 

Ngôn từ không còn khoảng cách

Tiếng nói bạn bè như khúc liên ngâm

Tiếng nói bạn bè như nước chung dòng cuộn chảy

Tiếng nói bạn bè rào rạt sóng xô

Tiếng nói bạn bè như khúc hoan ca

Như khúc bi ca

Như khúc oán ca

Như khúc tráng ca

Tiếng nói…

 

Ơi nhân loại!

Chìm đắm trong những diễn ngôn trong suốt pha lê

Diễn ngôn về tình yêu – trong suốt

Diễn ngôn về thi ca – trong suốt

Diễn ngôn về trí tuệ – trong suốt

Diễn ngôn về chính khách về đấng Quân vương – trong suốt

Diễn ngôn về Con Người – trong suốt….

Trong suốt pha lê

Ảo tưởng pha lê điên rồ pha lê

Vỡ vụn pha lê

Khi cây – búa – ngôn – từ vung lên tàn nhẫn

“Grau, teurer Freund, ist alle Theorie,

und grün des Lebens goldner Baum.“

Xám xịt thay!

Xám xịt thay!

Đóng băng lạnh cứng những diễn ngôn phong cách pha lê!

 

Cả thế giới ngỡ ngàng!

Cõi nhân gian nghiêng đổ!

Người người nhà nhà trích dẫn

Và quên

Đó là lời của Quỷ Mephistopheles!

Quỷ biện – cây búa phê bình

Diễn ngôn pha lê vụn vỡ

 

Xanh tươi như cây đời

Như Con Người tàn ác và thánh thiện

Như Tình yêu thiêng liêng và phàm tục

Như Thi ca sáng trong và ngầu đục

Như Trí tuệ siêu việt và xuẩn ngốc

Như Chính khách khôn ngoan và ma cà chớp

Như Quân vương nhân từ và bạo ngược

Như ngôn từ sống động và cỗi cằn

Những diễn ngôn phong cách pha lê

Những cây đời xanh tươi luôn rập rình gai sắc nhọn

Những hoa thơm ngào ngạt luôn ẩn chứa khôn lường hiểm họa

Những trái quả căng tròn luôn núp náu độc dược chết người…

 

Lời cảnh tỉnh chao đảo đôi bờ như mơ như thực

Hỡi loài người!

Lắng nghe!

Hãy lắng nghe!

Không phải dụ ngôn nhiệm màu cổ tích!

Hãy lắng nghe!

Không phải những gì ta thích!

Hãy lắng nghe!

Không phải mê dụ thánh thư!

Hãy lắng nghe!

Ngôn từ Mephistopheles

Huỵch toẹt nhấm nhẳng cà lăm cố tình chọc giận

Cây búa ngôn từ!

 

Tháng Ba!

Mùa Đông xám ngắt đi qua

Giấc mộng đêm mùa Xuân ẩm ướt

Ta hóa thành thi nhân

Ngôn từ giúp ta vượt thoát

Ngôn từ giúp ta kết nối những ngàn trùng những diệu vợi xa những mông lung khác biệt

Trong mơ

Ta được gặp J.Goethe?

Hay J.Goethe được gặp ta?

Nơi Núi thiêng?

Hay nơi trần tục?

 

(*) Đại thi hào người Đức (1749–1832)

 

TỰ NHIÊN NHỚ

“LONG THÀNH CẦM GIẢ CA”

của Nguyễn Du…

 

Diễn nôm như sau

 

Ồ! Thời gian sao trôi đi nhanh quá

Ta chưa kịp già

Càng chưa kịp chết

Chưa kịp hóa thành bụi đất

Mà đã thấy vật đổi sao dời…

 

Ta nhớ

Các quan của triều đại mới

Cực kì sung mãn ở chốn ăn chơi

Vàng ngọc họ coi như bùn đất

Sơn hào hải vị xem như cháo heo thóc vãi cho gà

Họ nói thật to

Họ cười thật lớn

Mĩ tửu như suối ê hề…

 

Ta nhớ

Người ca nữ khi ấy còn rất trẻ

Cầm cây đàn so dây cực kì khoan thai không vội vã

Tiếng đàn vang lên

Lẻ loi

Đơn độc

Giữa nơi tiệc tùng ồn ã

Ta may mắn được sinh ra từ nơi một thời đài các trâm anh

Thành ra nghe được những gì ẩn sau tiếng đàn của nàng

Rằng…

Những mê lầm thường khi vẫn đến với bọn người huyênh hoang đắc thắng

Những kẻ đắc thời thường dễ quên lớp băng mỏng dưới chân

Lòng tham lam vô độ

Những lời xưng tụng của lũ nịnh thần

Như mây mù che mắt

Mù lòa không thấy đường đi

Những con ngựa non hung hăng rồi sẽ kiệt sức gục ngã

Ôi! Tiếng đàn như lời nguyền

Đám quan mới dường như tai trâu ngáo ngơ cả lượt

Vinh thân phì gia là tuyệt đích

Cũng là tuyệt lộ đang chờ…

 

Lần này

Long Thành ta qua

Nàng ca nữ năm xưa đã tóc bạc

Ngón đàn hình như cũng khác

Phiêu du hơn, u ẩn ơn, trống rỗng bội phần

Tây Sơn cơ nghiệp tận tiêu vong

Đám tân quan ngày ấy

Như đàn chim tan tác

Mũ cao áo dài càng thêm nặng tấm thân

Sơn hào hải vị không cứu được

Ngọc quý vàng ròng đội nón ra đi

Tiếng đàn người ca nữ già

Không than tiếc

Như hư vô nụ cười gió mây

Nhân gian dường như vẫn mù lòa điếc đặc

 

Long Thành!

Long Thành!

Long Thành!

Như một lời nguyền

Ai sẽ bước qua?

Ai từng sập bẫy?

Cơ nghiệp tiêu tan đã mấy lần?

Hỏi ai đã thấy?

 

PHẢN – THƠ

 

Tháng Giêng chầm chậm trôi

Ỳ ạch thời gian

Nhúc nhắc già nua lơ đãng

Tháng Giêng dở như trời nồm

Tháng Giêng ẩm mốc mùi vị bánh chưng chán ngấy

Tháng Giêng lê thê và nhảm như những văn vần cưỡng bức

Ồ tháng Giêng mùa Xuân xứ Bắc

Ngứa ngáy và khó chịu

Giặc Nguyên Mông rã rời

Tháo chạy

Trối chết và chết

Giặc Thanh chìm sông Hồng cả loạt nghẽn dòng

Ngọc Hồi tơi bời hỏa công

Xác chất chồng thành gò thành đống

Oan hồn chấp chới tro tàn vàng mã…

 

Tháng Giêng xứ Bắc

Buồn mưa dằng dai

Nặng mùi ẩm mục lịch sử không chịu sang trang

Bánh chưng vuông trời đất hết giao hòa

Ngũ quả hết chức năng biểu đạt ngũ hành ngũ phúc ngũ thường

Hoa đào tàn rụng cạn kiệt tin xuân

Không còn én đưa thoi

Cỏ nhân tạo nhôm nhoam màu chất dẻo

Nam thanh nữ tú ầm ào xe phân khối lớn

Thúy Kiều Kim Trọng online

Mất tiêu kì ngộ

 

KHƯỚC TỪ

 

1.

 

Đi.

Không cần biết nơi đến.

Chỉ biết nơi phải bỏ.

Như con chim sổ lồng

không ngoái đầu

dù một lần.

Kẻ nhốt nó

sống để dạ

chết mang theo.

Con chim bay đi.

Có thể chết trên biển bắc.

Có thể rã cánh phía trời nam.

Nó không hối tiếc.

Không oán trời

không rủa nguyền số phận.

Nó mang theo ký ức

về lồng son —

một hình thức khác của tàn ác.

Đi.

Không ruồng bỏ cố hương.

Không ruồng bỏ bạn bè.

Chỉ từ chối

cúi đầu.

Từ chối sống chung

với cái ác.

Từ chối

một hang ổ

biết gọi tên nhau

bằng thỏa hiệp.

Đi.

Dù có thể chết trên biển bắc.

Dù có thể gục phía trời nam.

Không mang theo mùi vị cố hương.

Chỉ mang theo

ký ức u buồn

của một chốn lưu đày

ẩm mốc

đến buồn nôn.

Nước lũ tràn bờ.

Mênh mông nước.

Nhấn chìm

những ao

những hồ

những bể.

Đàn cá

quen quẩn

giữa xanh và đỏ,

lười bơi,

chờ kết cục.

Chết.

Không để lại

vết nước.

 

2.

 

Từ khước.

Không thỏa hiệp.

Đám đông ồn ã.

Những mái đầu bạc

đạo mạo.

Ngôn từ cũ

mốc lên từ cổ họng,

được gọi là

khiêm cung,

nhẹ nhàng,

tế nhị.

Nổ tung ngôn từ.

Cuộc chơi nổi đóa.

Huyết áp tăng.

Càng vui.

Tiễn đưa

không trống kèn,

không cầu nguyện.

Những lão già lạc điệu

sẽ tự biến mất

trong chính

cuộc chơi chữ nghĩa

thứ vẫn được gọi là

thơ.

 

HỎI

 

Người trẻ họ đang nghĩ  những gì?

Ta hình như không biết

Hay ta vô tình không biết?

Hay ta cố tình không biết?

Ta cười nhạt hững hờ

Ta nghiêng ngó thờ ơ

Ta phẩy tay ý chừng từ khước

Ta giả bộ đăm chiêu

Ra chiều độ lượng

Và ta dặn dò và ta căn vặn đủ điều

Và ta lắc đầu hoài nghi và ta thở dài chép miệng

Ô! Người trẻ họ đang nghĩ những gì?

Hình như ta không biết

 

Cách xa

Khoảng trống vô hình mênh mông

Cách xa

Vực thẳm hun hút sâu

Cách xa

Sừng sững núi

Hình như ta chưa từng một lần làm cho hẹp lại

Hình như ta chưa từng một lần nỗ lực vượt qua

Hình như ta chôn chân đứng ở phía bên này và tin vào duy nhất

Tin vào những bất di bất dịch

Và ta hóa thạch

Và ta đông cứng

Ngôn từ

Ánh mắt

Ta đông cứng tự bao giờ

Hình như chính ta không hề biết…

 

Những người trẻ cứ ồn ào sống

Ồn ao nói

Ồn ào cười

Ồn ào vui

Buồn cũng ồn ào

Những người trẻ hình như không có ý định

Làm vừa lòng ai

Và hình như không mong đợi lời khen

Hình như chẳng mấy bận lòng trước những thất thường cha chú

Chẳng mấy bận lòng những ngày xửa ngày xưa

Những thước ngọc khuôn vàng

Những điển phạm thiêng liêng lạnh lẽo

Những tế nhị di truyền

Không mấy bận lòng

Và chọn đứng đàng xa

Ngại ngần

Hình như thế.

 

Chính ta cũng thảng thốt giật mình

Người trẻ họ đang nghĩ những gì?

Tránh xa?

Khước từ?

Làm ngơ?

Lật đổ?

 

                       Đ. T

This entry was posted in Thơ and tagged . Bookmark the permalink.