NGƯỜI ĐI CHÂN ĐẤT (CHƯƠNG 10 – HẾT)
Trường ca
Những người yêu thương đứng bên đường
Chờ chúng ta với bó sen hồng
Hát cho chúng ta nghe. Bố thí cho chúng ta
Những người ghét bỏ chúng ta
Chờ chúng ta trong bóng tối
Tất cả đều tham gia trò chơi của nghiệp
Chúng ta tới đây trong ngày lộng gió
Như cọng cỏ được thổi tới
Biến giới. Như hươi nai được thổi tới
Như người thợ săn được thổi tới
Qua núi đồi.
Đêm thu tiếng hót
Chim sơn ca trong mây mù, trên ghế đá
Một mảnh y đắp vội lưng chừng trời
Không ai muốn làm đá
Bình yên trên mả cũ
Khuy áo vàng nở nụ chiêm bao
Người đã quên từ buổi sáng hôm nào
Im lặng là hạt giống
Lá rơi như cánh bướm
Gió dắt tôi đi chơi
Chiều ngậm chín tổ chim bến lạ
Một đời đi chưa hết một con đường
Người lặn lội tìm nhau
Mỗi độ em về tóc xanh hồ thủy, gậy tre đốm bạc
Khế chát vườn xưa, bài học vỡ lòng
Tôi đi mãi
Võng trưa xóm vắng kẽo kẹt mưa buồn
Lịch sử không lặp lại
Tôi đi ngoài giới hạn
Cò trắng bay ngang, đếm mười ba con, đếm mãi
Chậm rãi ngàn dặm đường
Cuộc hành hương không dẫn tới một nơi nào
Ngoài mép rìa chiêm bao
Dòng mặt trời nóng bỏng
Mang theo đứa trẻ chưa ra đời
Tấm mạng nhện giăng cuối trời, chiều xuống
Kim chỉ vá may ngày cũ
Thời tiết đổi thay
Núi đồi khác lạ
Đất nước chia xa
Tự do không ngoái lại
Những con ngỗng trời bay về đâu
Dắt hạt giống xuống miền đất lạ
Đêm không trăng chập chờn ma quỷ
Ma quỷ sợ cả người lẩn lút dẫn nhau đi
Từ quê nhà. Tối như một dòng sông
Tối như con đường không trở lại
Bếp nhà ai bốc khói
Lửa đèn ấm áp
Buông bỏ ngày sinh nhật cuối cùng ta còn nhớ
Con dắt cha mẹ đến cánh cửa tình yêu
Cội sung già chín rụng khóc mưa rừng
Đếm tuổi trong đường vân thớ gỗ
Tuổi mới lớn của rừng
Bụi mờ tờ lịch cũ
Thơm thảo mà đi, trời nhẹ tênh
Không hẹn ngày trở lại
Con không còn nhớ dáng hình núi sớm trong mây
Vuông ngực trầm ngâm
Vị trà bạch cúc
Bảy năm thư không người nhận
Trông vợi mảnh đất cố hương
Không khóc
Đồng hồ nhân gian quay tít mỗi ngày
Lòng nhân gian tích tắc
Không một giấc mơ nào đọng lại
Trong hiện thực của tôi
Hiện thực là ngôn ngữ
Hiện thực là ý thức
Vén vạt áo đi qua ngọn suối
Xăm xăm ngược gió
Chớp Đông sườn bắp non
Thèm một đọt non
Không ăn, che chung một đời khất thực
Lòng yêu người như trái tim thầm
Đập chậm rãi giữa rừng lau bạc xóa
Mảnh y đắp cho mình đắp cả cho trăng
Sáu năm đi một mình, một ngày đi với người
Sắp vàng chiều thu đổ lại
Gót chân như người quả phụ sớm chiều
Đời nửa hòa bình đời nửa chiến tranh
Người mê ngủ người làm sao thoát khỏi
Giấc mơ ư? Tôi chẳng có giấc mơ nào
Con dọn rác ở chỗ ngồi, trời xanh sinh ra trên mảnh đất sạch sẽ
Biết ơn cả một cọng rác, mà bay mờ bóng núi
Ngồi yên để trời lặng gió
Làm sao thoát khỏi
Dân tộc đi tìm mẫu số chung
Hóa giải hận thù
Kiến trúc lại đường bay chim lạc
Tôi còn nhớ tên những mùa khoai mùa bắp
Tơ trời vấn vít trên đầu
Hãy trở lại với thân xác
Nếu có người muốn chở che con
Sẽ có người nghĩ trăm phương ngàn kế
Để hại con, những lòng đa đoan
Ồn ào, lạnh tanh, tranh giành quyền lực, không có một trang sách nào yên ổn
Không có hạnh phúc nào không gian lao
Con cần đi thêm nữa
Che bóng mát cho cuộc đời, cuộc đời tầm thường nhỏ hẹp
Cuộc đời mênh mông thanh cao
Lưỡi kiếm tình yêu
Chém nước, còn bao nhiêu suối máu
Mong hạt bụi quên mình đi
Trên má môi em ửng hồng
Cóc cần bất trắc
Những màu sắc, những mùi hương, những điên cuồng phá rối
Con biết, con không biết
Không giận, không buồn, như ngọn núi như dòng sông
Một cánh cổng sơn xanh sơn hồng ngày trở lại
Trên đôi má gầy tổ quốc
Chúng ta ngày một đông, những người nối tiếp
Tôi đi một mình, tôi đi giữa nhiều người
Đi qua những mùa chiêm, đi qua những đêm đông gió thôi
Xin người một bữa cơm ăn
Để lòng giận hờn phai nhạt
Lặng như tờ đỉnh núi lòng ta
Tồn tại hay không tồn tại
Bao nhiêu tình thương đứng chờ trên đường
Đất thần kinh sen hồ ngơ ngác trắng
Lẩy bẩy chiều khế rụng
Ngồi thiền một đêm trên đèo Ngang
Nghe đất thổ lộ
Ta về khấn sao hôm
Mắt lưới mờ tờ lịch cũ
Con tập thở. Con tán thán
Người theo chánh pháp
Gió đêm thổi về từ đại dương
Từ xứ sở chiến tranh, từ đoạn trường
Hít sâu trong lồng ngực, ngọn lửa thanh tân, ngọn lửa chiều ẩn ức
Thân xác, mắt mũi miệng, thân tâm ý
Khi nào tuổi thơ chấm dứt?
Người không nằm, chiếc giường cũ sương ngời trăng lạnh
Người chỉ ngồi, tỉnh thức, đánh mất
Tìm lại những gì đã đánh mất
Tâm trạng mùa hè như tiếng đàn ghi ta thời tuổi trẻ
Không còn thời gian để đi
Không còn thời gian để nghỉ
Lá rơi từ vô minh
Rơi như giọt lệ
Chiếu trăng thanh
Bây giờ con đã nhìn thấy
Anh em con
Con đường đi sẽ đến
Con đường đi sẽ không đến
Bốn mùa thay đổi
Chúng ta chơi ở đây
Trước ngôi chùa cũ, trên đỉnh núi
Lắng nghe hồi chuông của những giọt mưa rơi
Sự ngọt ngào của bóng tối
Nhắm lại những mi mắt mệt mỏi
Đi vào bóng tối trước nhà xác
Đi sâu vào bóng tối, như đi tìm căn nhà đã mất của mình
Ở cuối bóng tối là chân trời
Đôi khi ở cuối bóng tối là bóng tối khác
Khi lời hẹn ban đầu được nhớ lại
Đây không phải thời đại của những tin tức
Đây là thời đại đói khát
Mỗi chữ là một cốc nước. Mỗi lời cầu nguyện là một hạt cơm
Hãy vinh danh người khác
Người khác là khuôn mặt khác của chúng ta
Chúng ta chơi trên đường đi tới đất Phật
Ném quả bóng
Cầm tay, vui với người lạ mặt
Xóa giấc mơ trên cửa kính
Bằng tay áo rộng
Cái gì gởi bạn tới đây
Đi thẳng
Đi xa lòng tham dục
Đi trong an lạc
Đi trong hòa giải dân tộc
Đi trong ý thức tự do
Đi thẳng tới Chánh đẳng Chánh giác
Đi qua ngàn kiếp. Nghiêm trì giới luật.
Trái tim chân thật, đi qua dòng máu lạnh tanh, qua những âm mưu nguy hiểm
Mọi người nhìn thấy, chúng ta chờ đợi quá lâu
Mùa thu không về, chúng ta im lặng nơi con hươu đi qua
Hãy nhìn bông sen trong suối. Bao giờ? Bao giờ?
Người chia tay, người gặp lại.
Không hứa hẹn một điều gì, hạt cơm đưa lên miệng
Gió thổi thơm mùa chiêm
Con nhìn thấy khoảnh khắc tỉnh thức trong tay áo rộng của người khác
Nơi một giấc mộng vừa đi qua
Người tu sĩ trẻ
Mỉm cười
Nụ cười như tấm gương
Chiếu rọi con đường
Chia tay, gặp lại, nơi chúng ta đi mãi
Ta không phụ người, rừng lạ nhen lửa đại ngàn
Tha thẩn chờ nhau
Hồ liễu rung tiếng rao truyền
Xóa đi ngày trống rỗng vô vị
Lịch sử ù lì, xóa hồn ma bóng quế
Bãi tha ma ấm áp tình người
Sương trắng như hoa rơi
Đêm ngồi ngước mặt nhìn sao
Chiếu sáng khổ đau nhân loại
Làm đầy kho dự trữ
Mang quặn vai
Một cánh hồng thăm thẳm
Hẹn đầu sông
Tôi nghĩ tới người đàn bà, người đàn ông, đứa trẻ
Cầm ánh sáng trong tay
Đi qua đêm tới ngày
Lòng không sợ hãi, không tham muốn, không giận hờn
Mở lòng cho cánh nhạn
Không cần biết Phật ở đâu
Dù tôi đi tìm.Tôi muốn biết bạn là ai
Có nỗi đau nào mang nặng trên vai
Tôi đứng giữa trời, ngước mặt nhìn lên
Hóa thành nước
Đêm nay tôi đứng đó như một giọt nước
Trên đường biên giới
Chờ người trở lại
Một người đã đi qua nhiều dặm đường dài.
Tôi muốn biết bạn có sẵn sàng từ bỏ?
Thế gian này, ra đi bất tuyệt, và trở lại.
Sống mỗi ngày, đi chân đất, cúi mình khất thực, nở nụ cười giữa những anh em
Ở quanh nhau trong đêm. Người khác là mặt trời, người khác là mặt trăng.
Ai cũng là cha mẹ ai cũng là anh em. Đi trong chánh niệm.
Đi trong chiều sương đổ.
Đi trong nhẫn nhục đau khổ
Tâm sáng tươi
Vì chúng ta nằm ngoài giáo hội
Học theo mười ba hạnh Đầu đà
Chúng ta không liên quan gì đến giáo hội Việt Nam, giáo hội thế giới
Con không liên quan gì đến chính phủ Việt Nam
Sống đúng với giáo pháp Như Lai
Con không làm ai sợ hãi, người nào sợ hãi hãy quay về
Ấn Độ là niết bàn.
Ấn Độ không phải là niết bàn.
Khi con còn bay lượn, chưa phải là người
Con đã nhìn thấy
Cha mẹ đứng bên đường hai tay cầm tấm lưới
Đây là quá khứ
Đây là quê hương.
Đây là tự do
Như hạt bụi rơi trong bài hát cũ
Có thể con sẽ không tới kịp
Trước khi người tử tù bị bắt dẫn đi
Có thể thời gian dừng lại
Súng không nổ. Và bên kia biên giới
Trên vách núi
Mọc một nhành lan
Chiều muộn
Ở những ngã đường tan vỡ của dân tộc chúng ta
Có thể một người sẽ đi qua
Và trồng một cái cây ở đó.
Mỗi ngày chúng ta đi về phía mặt trời
Trên mặt đất, qua các biên giới
Bụi dưới chân chúng ta
Gió thổi trên ngọn đồi
Mật ong kết tụ mùa xuân
Hãy đặt bàn tay của bạn lên
Ngực. Tiếng đập
Trái tim của tôi đây
Trong ngực này
Sau bức tường ấy
Dưới đám cỏ này
Đặt lên sự thay đổi
Có thể chúng ta sẽ thay đổi
Có thể ngày mai là của chúng ta
Có thể chúng ta sẽ yêu nhau trở lại
Có lẽ tự do sẽ khó khăn hơn
Để tới được
Đây là đất nước, là nỗi buồn, là hy vọng, là cuộc đời của con để lại.
Đây là sợ hãi, chúng ta đã buông bỏ
Đây là tự do, đây là niết bàn
Cúc cuối mùa thu trong túi áo
Mùa đông Hy mã lạp sơn tuyết xuống trên vai
Sau những năm dài
Tóc sẽ trắng như bông
Không dừng lại. Hãy vượt qua rặng núi
Không sợ chết. Không lo âu
Đời này không thành tâm nguyện, thì đời sau
Chỉ một con đường. Tâm vui tươi lồng lộng.
Không có đường quay lại
Trên mặt đất: mỗi bước chân tiến về phía trước là mỗi bước chân trở lại.