FB Kiệt Anh Hùng
.
Ngủ sâu sau một đêm, thức dậy nhìn những thông tin từ facebook tôi không thể không ngậm ngùi. Kinh nghiệm đọc sử của mình, tôi biết lịch sử đã chính thức sang trang từ thời điểm này. Dấu hiệu hiển nhiên nó đã có trước đó, tản mác đâu đó và thật ra hơi khuất tầm nhìn của người quan sát sử như một sự kiện. Ở đây chúng ta không cần quan tâm đến những dấu hiệu tản mác kia, vì thật ra lịch sử nào cũng chảy trên một dòng chính là dựa trên những sự kiện có sức ảnh hưởng đến ký ức mọi người dân. Việc diễn đạt sự kiện chính đó, là một phạm trù khác, để rảnh rồi bàn. Tôi chỉ xin chỉ ra vài dấu hiệu từ những sự kiện chính, để nhấn mạnh rằng, lịch sử đã sang trang.
.
Có hai dấu hiệu theo tôi là quan trọng trong những sự kiện chính gần đây, hiển nhiên không chỉ riêng tôi nhìn thấy dấu hiệu đó, rất nhiều người quan sát đã nhìn và phân tích nó. Khác chăng, tôi nhìn dấu hiệu từ sự kiện kia ở một góc nhìn khác: Sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Hai dấu hiệu đó là: Một, xuất hiện quốc kỳ Quốc gia Việt Nam và cũng là quốc kỳ của Việt Nam Cộng Hoà sau đó, cờ vàng ba sọc, thấp thoáng một cách tản mác nơi người dân biểu tình ở Hà Tĩnh; và hai, ngày 15.04 hôm qua, người dân xã Mỹ Đức – Hà Nội đã bắt nhốt 20 cảnh sát cơ động vốn được điều đến để giải toả đất đai của bà con, có nguồn thông tin những cảnh sát cơ động có còn bị tẩm xăng.
.
Ở đây tôi không bàn về tính đúng sai của hành vi trên phương diện luật pháp hay đạo đức thế tục, tôi cũng không tán đồng hay phủ nhận hành vi của người dân là nên hay không nên, tôi chỉ nhấn mạnh là tôi nhìn dấu hiệu trên ở khía cạnh sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Năm ngoái, từ vụ cá chết Formosa, lần đầu tiên trong lich sử biểu tình người ta không còn nhìn thấy… cờ đỏ sao vàng nữa. Đến đầu năm nay, dưới sự dẫn dắt của nhiều linh mục miền Trung, người dân biểu tình đòi lại quyền lợi trên mảnh đất tổ tiên của mình với lá cờ công giáo; gần đây nhất, xuất hiện cờ vàng ba sọc đỏ. Sự thay đổi như vậy cần nhìn ở tác động vô thức của người dân, tất cả những người dân đã và đang biểu tình kia, đầu tiên họ từ chối lá cờ được chọn là quốc kỳ của Việt Nam Dân chủ Cộng hoà vốn gắn liền với đảng Cộng sản. Sau, phải mất một thời gian để họ tìm thấy một biểu tượng để đứng cùng, là cờ công giáo. Và gần đây nhất, họ tìm đến một lá cờ đại diện cho một thể chế quốc gia đã chết. Tất cả đều cho thấy một thái độ chung nhất: Phủ nhận tinh thần quốc gia mà đảng Cộng sản đã lựa chọn, hay nói thẳng hơn, phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản, mọi thứ mà đảng Cộng sản đã chọn làm biểu tượng quốc gia thì nay, bị người dân từ chối. Tóm lại, dấu hiệu thứ nhất cho thấy thái độ phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản.
.
Dấu hiệu thứ hai, theo tôi là không tốt, đó là hành vi sử dụng bạo lực với công cụ cai trị của chính quyền. Nên nhớ, từ xưa đến giờ, người Việt dưới chế độ Cộng sản thường phản kháng bằng tiếng nói, bằng phẫn nộ, bằng tiếng khóc và cả bằng cái chết; họ chưa bao giờ dùng đến vũ lực, nếu có, là thứ vũ lực què quặt của người đàn bà cố tự vệ cho mình mà thôi. Thật ra người dân cũng không thể nào dùng vũ lực để chống lại công cụ cai trị của chính quyền, bởi đám công cụ đó được đào tạo chuyên môn và cả vũ khí; chúng luôn ở vị thế áp đảo người dân. Điều này chính là lý do ở những quốc gia toàn trị, người dân sở hữu vũ khí là một trọng tội; cho đến giờ nước Mỹ vẫn không dám chạm vào điều khoản sở hữu súng của người dân trong hiến pháp, dù lâu lâu vẫn có vụ xả súng chết người vô tội, lý do là vì hiến pháp Mỹ nhận thấy tính chất yếu thế của người dân với công cụ cai trị; khi cần, người dân có thể dùng chính vũ khí mình sở hữu để lật đổ một kẻ độc tài. Khi người dân lúc này, bắt đầu dùng vũ lực với đám công cụ nhà nước, thì đó cũng là lúc mà người dân không còn một chọn lựa nào khác: Hoặc phải dùng vũ lực để bảo vệ tài sản mình hoặc, mất trắng và tương lai đám cháu con thì mù mịt vô định. Dấu hiệu này cho thấy, thái độ người dân với chính quyền không còn ở mức độ phản kháng, mà là hành động, họ bắt đầu chủ động với vũ lực.
.
Cả hai dấu hiệu trên đều khắc hoạ một tâm tính người dân trong xã hội lúc này: Họ không công nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản và, họ đã chấp nhận dùng vũ lực với cả chế độ cai trị.
.
Kinh nghiệm đọc sử của tôi, khi tâm tính người dân xuất hiện điều đó thì chắc chắn lịch sử phải sang trang, cứ so sánh cuộc cách mạng Pháp thì chúng ta dễ thấy sự tương đồng hơn. Khi tâm tính này đang lan dần ra ở toàn bộ phận người dân, nó cần thời gian, và đó cũng là thời gian để đảng Cộng sản bắt đầu lựa chọn vai trò lịch sử của mình kết thúc trong bảo toàn hay kết thúc trong ô nhục, họ sẽ lựa chọn thay đổi như ý nguyện người dân hay tiếp tục xếp ý nguyện đó như một thái độ thù địch và phải trừng trị. Tôi e rằng họ không lựa chọn cái thứ nhất, vì đã nhiều lần trong lịch sử họ có lựa chọn tốt hơn cho đất nước nhưng họ từ chối nó. Và thật ra thời điểm này, thay đổi đã là quá muộn, khi tình cảm người dân đổi chiều, thái độ người dân với vũ lực càng lúc càng mạnh; thì nơi đó tôi lại nhìn thấy một tương lai u ám, những cuộc chiến giữa chính quyền và người dân sẽ kéo dài âm ỉ nhiều năm, những con người sẽ chết hoặc bị tù tội, những gia đình tản mác khắp nơi, những đứa trẻ sẽ mất đi gia đình, một nước Việt đổ nát khắp nơi trước khi lịch sử bước sang chương mới. Cái chương mới kia sẽ kế thừa cái di sản mâu thuẫn dân tộc từ năm 1975 đã đành, mà nó kèm theo cả di sản của chế độ Cộng sản đã chết gồm tài sản và gia đình của những kẻ cai trị, đó là chưa bàn đến công cụ. Nhìn cái chương mới đó, thú thật, tôi không lạc quan cho tương lai Việt Nam cho lắm.
.
Hy vọng thời khắc đó, một vĩ nhân về chính trị xuất hiện để cải sửa quốc gia theo kịp với quỹ đạo tiến bộ của nhân loại hoặc, vĩ nhân đó trở nên vĩ cuồng thì sớm muộn gì người ta cũng ướp xác và dựng tượng hắn. Nước Việt lại bắt đầu chu kỳ điên loạn mới.
.
Tôi mong là tôi sai. Nhưng lúc này, tôi không có gì để lạc quan, bởi cuộc cách mạng từ người dân lên chứ không phải từ trên xuống, bao giờ cũng tàn khốc.
-
Người phụ trách Văn Việt:
Trịnh Y Thư
Emails:
Văn:
Thơ:
Nghiên cứu – Phê bình:
Vấn đề hôm nay:
“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”
“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”
(Albert Camus, Caligula).
.
“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”
(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)
.
“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)
.“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”
“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”
(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)
-
Bài viết mới
- Khi đài truyền hình quốc gia biến nỗi đau của nạn nhân thành câu chuyện an ninh 19 Tháng Tám, 2026
- Đầu hàng trước ai? 19 Tháng Tám, 2026
- Tình ca 55 19 Tháng Tám, 2026
- Về bài thơ Em bảo anh đi đi 19 Tháng Tám, 2026
- Đời sống tăng đoàn ở Nalanda (Ấn Độ) vào thế kỉ 7: chào nhau sao cho hợp thời – pháp sư Nghĩa Tịnh 19 Tháng Tám, 2026
- Thơ Đặng Tiến (Thái Nguyên) 19 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 3) 19 Tháng Tám, 2026
-
Cứu lấy vài tiếng thì thầm
(Đọc thơ Lê Thanh Trường) 18 Tháng Tám, 2026 - Tấm bia quay mặt vào trong 18 Tháng Tám, 2026
- Gen Z và chính trị của sự từ chối 18 Tháng Tám, 2026
- Loa phường và loa của lòng dân 18 Tháng Tám, 2026
- Định chế Hồng Kông trong không gian thị trường nghệ thuật châu Á từ sau 2010 18 Tháng Tám, 2026
- Neruda muốn “ngọt” hay “nhạt”? 18 Tháng Tám, 2026
- Thơ Bùi Chát – Tìm thơ trong hành động sáng tạo 17 Tháng Tám, 2026
- Tấm ảnh trên tường 17 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 2) 17 Tháng Tám, 2026
- Không có kết thúc thì không có lãng quên 16 Tháng Tám, 2026
- Những kẻ không còn nơi nào để thuộc về – Đọc Có những kẻ đi mãi không về của Nguyễn Viện 16 Tháng Tám, 2026
- Trần Dần giữa những ngã tư của lịch sử – Con người, lịch sử và cuộc cách tân văn xuôi trong Những ngã tư và những cột đèn 16 Tháng Tám, 2026
- Cũng cờ in máu, La Marseillaise 16 Tháng Tám, 2026
- Thơ Ái Điểu 16 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 1) 16 Tháng Tám, 2026
- Bông hồng cài áo 15 Tháng Tám, 2026
- Chim trên cây 15 Tháng Tám, 2026
- Các bộ phim Hoa ngữ thập niên 90 được phục chế chất lượng và tái phát hành 15 Tháng Tám, 2026
- Bài thơ Đánh thức tiềm lực qua giọng đọc của tác giả 15 Tháng Tám, 2026
- Nhà thờ Chính tòa Kon Tum: Giải cấu trúc khung nhận thức hậu thuộc địa trong diễn ngôn phê bình kiến trúc Công giáo Việt Nam 14 Tháng Tám, 2026
- Nhật Tiến viết với lòng nhân ái 14 Tháng Tám, 2026
- Chuyện của Thuận 14 Tháng Tám, 2026
- Thơ Quảng Tánh Trần Cầm 14 Tháng Tám, 2026
- Nhịp thời gian của Linh Văn 13 Tháng Tám, 2026
- Chuyện trăng sao 13 Tháng Tám, 2026
- “Sự thiếu không khí đã giết chết ông” 13 Tháng Tám, 2026
- Hành trình đi tìm nhạc sĩ Y Vân của cháu ngoại Hà Khoa 13 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 9 – hết) 13 Tháng Tám, 2026
- Nguyễn Minh Châu 12 Tháng Tám, 2026
- Những đường ray trí nhớ và sự bất khả giải của phận người 12 Tháng Tám, 2026
- Thơ Nguyễn Xuân Thiệp 12 Tháng Tám, 2026
- Tiểu thuyết Vạn sắc hư vô chính thức phát hành ở Trung Quốc 12 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 8) 12 Tháng Tám, 2026
- Tây Nguyên trong sáng tác của nhà văn Nguyên Ngọc 11 Tháng Tám, 2026
- Nổi loạn của Đào Hiếu 11 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 7) 11 Tháng Tám, 2026
- Ngô Thì Nhậm: Viết trong thời ly tán 10 Tháng Tám, 2026
- Quê hương tan rã 10 Tháng Tám, 2026
- Nghe sầu riêng chín tới 10 Tháng Tám, 2026
- Lê Lạc Giao và tác phẩm Tổ quốc trăm năm 10 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 6) 10 Tháng Tám, 2026
- Từ “cảm nhận” đến “phiếm đàm” 9 Tháng Tám, 2026
- Đọc Hồn là ai của Hàn Mặc Tử 9 Tháng Tám, 2026
- Khi thơ trở thành nơi cất giữ sự thật 9 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 5) 9 Tháng Tám, 2026
- Sau lễ động thổ Dự án Kênh Funan Techo cách đây hai năm, cần một tầm nhìn mới: Từ “một công trình” sang “một hệ thống” thủy văn ảnh hưởng trên toàn lưu vực 8 Tháng Tám, 2026
- (Lại) đọc Đinh Thanh Huyền: Khi thơ muốn nhiều hơn thơ 8 Tháng Tám, 2026
- Người Việt còn nói tiếng Việt không? 8 Tháng Tám, 2026
- Đối thoại giữa hai tấm hình 8 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 4) 8 Tháng Tám, 2026
- Nhà văn, không cần ai thương xót họ… 7 Tháng Tám, 2026
- Trong cõi người ta 7 Tháng Tám, 2026
- Tạp chí Tổ Quốc và truyện ngắn Anh Cò Lấm 7 Tháng Tám, 2026
- Thư tình gửi Ngoại: Một thiên sử gia đình khiến ta rơi lệ 7 Tháng Tám, 2026
- Thơ Nguyễn Thị Thanh Bình 7 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 3) 7 Tháng Tám, 2026
- Trần Dần 6 Tháng Tám, 2026
- Thơ Trung Dũng Kqđ 6 Tháng Tám, 2026
- Giới thiệu sách Kinh tế tư nhân Việt Nam (Trần Văn Thọ và đồng sự) 6 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 2) 6 Tháng Tám, 2026
- Đọc “Xuyên qua mọi chiến tuyến” của Nguyễn Xuân Thọ 5 Tháng Tám, 2026
- Sau nửa đời, đọc lại Nẻo về của ý 5 Tháng Tám, 2026
- Henri Bergson – triết gia của niềm vui sống 5 Tháng Tám, 2026
- Án văn (6) 5 Tháng Tám, 2026
- Thơ Lê An Thế 5 Tháng Tám, 2026
- Cung Giũ Nguyên: Một khả thể khác của văn chương Việt bằng tiếng Pháp thế kỉ hai mươi 4 Tháng Tám, 2026
- Hội hè 4 Tháng Tám, 2026
- Án văn (5) 4 Tháng Tám, 2026
- Khi thực tại trở thành đức tin cuối cùng: Đọc Brodsky từ bài thơ Cô đơn 4 Tháng Tám, 2026
- Còn chút gì cho nghệ thuật 3 Tháng Tám, 2026
- Một saga do Hoàng Minh Tường kể 3 Tháng Tám, 2026
- Hai bản ngã trong một ngôn ngữ – Linda Lê, Anna Moï và hai thi pháp của kí ức Việt trong tiếng Pháp 3 Tháng Tám, 2026
- “Chính sử” xét xử văn chương 2 Tháng Tám, 2026
- Những ngộ nhận của chúng ta khi đọc và đánh giá tác phẩm văn học, khi đọc và đánh giá Nỗi buồn chiến tranh 2 Tháng Tám, 2026
- Một bản “xô-nát” thấu tâm can 2 Tháng Tám, 2026
- Từ ký ức của phố đến ký ức của con người 2 Tháng Tám, 2026
- Bình minh đỏ trên Trung Quốc – Chủ nghĩa Cộng sản Chế ngự một phần tư Nhân loại thế nào (kỳ 1) 2 Tháng Tám, 2026
- Thơ Trần Đình Sơn Cước: nỗi niềm và trăn trở 1 Tháng Tám, 2026
- Biên bản cuộc họp thẩm định hơn 20 năm trước về cuốn tiểu thuyết Thời của thánh thần 1 Tháng Tám, 2026
- Án văn (4) 1 Tháng Tám, 2026
- Chuyên gia Phạm Chi Lan: Công lao của 80% người dân phải được ghi nhận 31 Tháng Bảy, 2026
- Bảo vệ Mekong và Salween: Từ Tuyên bố ASEAN về quyền môi trường đến cơ chế thực thi 31 Tháng Bảy, 2026
- Chuyến du hành của Hoàng đế An Nam 31 Tháng Bảy, 2026
- Bài thơ Hôm nay tôi ăn thịt của Trần Vàng Sao 31 Tháng Bảy, 2026
- Thơ Lê Thọ Bình 31 Tháng Bảy, 2026
- Cánh cửa luôn mở từ bên trong 30 Tháng Bảy, 2026
- Không có ai hút thuốc ở trên lầu tám 30 Tháng Bảy, 2026
- Chuyện tử tế 30 Tháng Bảy, 2026
- Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ 29 Tháng Bảy, 2026
- Một cuốn sách đi qua giới tuyến (Góc nhìn Văn học sử) 29 Tháng Bảy, 2026
- Truyện Kiệt tác giấu kín của Honoré de Balzac (1799-1850) (2) 29 Tháng Bảy, 2026
- Đặt tên cho Phủ Thành Chương 29 Tháng Bảy, 2026
- Thơ Đặng Tiến (Thái Nguyên) 29 Tháng Bảy, 2026
Danh sách liên kết