FB Kiệt Anh Hùng
.
Ngủ sâu sau một đêm, thức dậy nhìn những thông tin từ facebook tôi không thể không ngậm ngùi. Kinh nghiệm đọc sử của mình, tôi biết lịch sử đã chính thức sang trang từ thời điểm này. Dấu hiệu hiển nhiên nó đã có trước đó, tản mác đâu đó và thật ra hơi khuất tầm nhìn của người quan sát sử như một sự kiện. Ở đây chúng ta không cần quan tâm đến những dấu hiệu tản mác kia, vì thật ra lịch sử nào cũng chảy trên một dòng chính là dựa trên những sự kiện có sức ảnh hưởng đến ký ức mọi người dân. Việc diễn đạt sự kiện chính đó, là một phạm trù khác, để rảnh rồi bàn. Tôi chỉ xin chỉ ra vài dấu hiệu từ những sự kiện chính, để nhấn mạnh rằng, lịch sử đã sang trang.
.
Có hai dấu hiệu theo tôi là quan trọng trong những sự kiện chính gần đây, hiển nhiên không chỉ riêng tôi nhìn thấy dấu hiệu đó, rất nhiều người quan sát đã nhìn và phân tích nó. Khác chăng, tôi nhìn dấu hiệu từ sự kiện kia ở một góc nhìn khác: Sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Hai dấu hiệu đó là: Một, xuất hiện quốc kỳ Quốc gia Việt Nam và cũng là quốc kỳ của Việt Nam Cộng Hoà sau đó, cờ vàng ba sọc, thấp thoáng một cách tản mác nơi người dân biểu tình ở Hà Tĩnh; và hai, ngày 15.04 hôm qua, người dân xã Mỹ Đức – Hà Nội đã bắt nhốt 20 cảnh sát cơ động vốn được điều đến để giải toả đất đai của bà con, có nguồn thông tin những cảnh sát cơ động có còn bị tẩm xăng.
.
Ở đây tôi không bàn về tính đúng sai của hành vi trên phương diện luật pháp hay đạo đức thế tục, tôi cũng không tán đồng hay phủ nhận hành vi của người dân là nên hay không nên, tôi chỉ nhấn mạnh là tôi nhìn dấu hiệu trên ở khía cạnh sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Năm ngoái, từ vụ cá chết Formosa, lần đầu tiên trong lich sử biểu tình người ta không còn nhìn thấy… cờ đỏ sao vàng nữa. Đến đầu năm nay, dưới sự dẫn dắt của nhiều linh mục miền Trung, người dân biểu tình đòi lại quyền lợi trên mảnh đất tổ tiên của mình với lá cờ công giáo; gần đây nhất, xuất hiện cờ vàng ba sọc đỏ. Sự thay đổi như vậy cần nhìn ở tác động vô thức của người dân, tất cả những người dân đã và đang biểu tình kia, đầu tiên họ từ chối lá cờ được chọn là quốc kỳ của Việt Nam Dân chủ Cộng hoà vốn gắn liền với đảng Cộng sản. Sau, phải mất một thời gian để họ tìm thấy một biểu tượng để đứng cùng, là cờ công giáo. Và gần đây nhất, họ tìm đến một lá cờ đại diện cho một thể chế quốc gia đã chết. Tất cả đều cho thấy một thái độ chung nhất: Phủ nhận tinh thần quốc gia mà đảng Cộng sản đã lựa chọn, hay nói thẳng hơn, phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản, mọi thứ mà đảng Cộng sản đã chọn làm biểu tượng quốc gia thì nay, bị người dân từ chối. Tóm lại, dấu hiệu thứ nhất cho thấy thái độ phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản.
.
Dấu hiệu thứ hai, theo tôi là không tốt, đó là hành vi sử dụng bạo lực với công cụ cai trị của chính quyền. Nên nhớ, từ xưa đến giờ, người Việt dưới chế độ Cộng sản thường phản kháng bằng tiếng nói, bằng phẫn nộ, bằng tiếng khóc và cả bằng cái chết; họ chưa bao giờ dùng đến vũ lực, nếu có, là thứ vũ lực què quặt của người đàn bà cố tự vệ cho mình mà thôi. Thật ra người dân cũng không thể nào dùng vũ lực để chống lại công cụ cai trị của chính quyền, bởi đám công cụ đó được đào tạo chuyên môn và cả vũ khí; chúng luôn ở vị thế áp đảo người dân. Điều này chính là lý do ở những quốc gia toàn trị, người dân sở hữu vũ khí là một trọng tội; cho đến giờ nước Mỹ vẫn không dám chạm vào điều khoản sở hữu súng của người dân trong hiến pháp, dù lâu lâu vẫn có vụ xả súng chết người vô tội, lý do là vì hiến pháp Mỹ nhận thấy tính chất yếu thế của người dân với công cụ cai trị; khi cần, người dân có thể dùng chính vũ khí mình sở hữu để lật đổ một kẻ độc tài. Khi người dân lúc này, bắt đầu dùng vũ lực với đám công cụ nhà nước, thì đó cũng là lúc mà người dân không còn một chọn lựa nào khác: Hoặc phải dùng vũ lực để bảo vệ tài sản mình hoặc, mất trắng và tương lai đám cháu con thì mù mịt vô định. Dấu hiệu này cho thấy, thái độ người dân với chính quyền không còn ở mức độ phản kháng, mà là hành động, họ bắt đầu chủ động với vũ lực.
.
Cả hai dấu hiệu trên đều khắc hoạ một tâm tính người dân trong xã hội lúc này: Họ không công nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản và, họ đã chấp nhận dùng vũ lực với cả chế độ cai trị.
.
Kinh nghiệm đọc sử của tôi, khi tâm tính người dân xuất hiện điều đó thì chắc chắn lịch sử phải sang trang, cứ so sánh cuộc cách mạng Pháp thì chúng ta dễ thấy sự tương đồng hơn. Khi tâm tính này đang lan dần ra ở toàn bộ phận người dân, nó cần thời gian, và đó cũng là thời gian để đảng Cộng sản bắt đầu lựa chọn vai trò lịch sử của mình kết thúc trong bảo toàn hay kết thúc trong ô nhục, họ sẽ lựa chọn thay đổi như ý nguyện người dân hay tiếp tục xếp ý nguyện đó như một thái độ thù địch và phải trừng trị. Tôi e rằng họ không lựa chọn cái thứ nhất, vì đã nhiều lần trong lịch sử họ có lựa chọn tốt hơn cho đất nước nhưng họ từ chối nó. Và thật ra thời điểm này, thay đổi đã là quá muộn, khi tình cảm người dân đổi chiều, thái độ người dân với vũ lực càng lúc càng mạnh; thì nơi đó tôi lại nhìn thấy một tương lai u ám, những cuộc chiến giữa chính quyền và người dân sẽ kéo dài âm ỉ nhiều năm, những con người sẽ chết hoặc bị tù tội, những gia đình tản mác khắp nơi, những đứa trẻ sẽ mất đi gia đình, một nước Việt đổ nát khắp nơi trước khi lịch sử bước sang chương mới. Cái chương mới kia sẽ kế thừa cái di sản mâu thuẫn dân tộc từ năm 1975 đã đành, mà nó kèm theo cả di sản của chế độ Cộng sản đã chết gồm tài sản và gia đình của những kẻ cai trị, đó là chưa bàn đến công cụ. Nhìn cái chương mới đó, thú thật, tôi không lạc quan cho tương lai Việt Nam cho lắm.
.
Hy vọng thời khắc đó, một vĩ nhân về chính trị xuất hiện để cải sửa quốc gia theo kịp với quỹ đạo tiến bộ của nhân loại hoặc, vĩ nhân đó trở nên vĩ cuồng thì sớm muộn gì người ta cũng ướp xác và dựng tượng hắn. Nước Việt lại bắt đầu chu kỳ điên loạn mới.
.
Tôi mong là tôi sai. Nhưng lúc này, tôi không có gì để lạc quan, bởi cuộc cách mạng từ người dân lên chứ không phải từ trên xuống, bao giờ cũng tàn khốc.
-
Người phụ trách Văn Việt:
Trịnh Y Thư
Emails:
Văn:
Thơ:
Nghiên cứu – Phê bình:
Vấn đề hôm nay:
“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”
“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”
(Albert Camus, Caligula).
.
“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”
(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)
.
“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)
.“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”
“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”
(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)
-
Bài viết mới
- Từ ngọn lửa đến tiếng chuông: Vũ Hoàng Chương và hành trình vào cõi từ bi 8 Tháng Chín, 2026
- Viết một truyện ngắn về cơ thể sau khi đọc một bài thơ về cái chết… 8 Tháng Chín, 2026
- Phóng sanh tôi 8 Tháng Chín, 2026
- Truyền thuyết khác về lăng mộ vua Đinh và long mạch ở cố đô Hoa Lư 8 Tháng Chín, 2026
- Hàng rào sắt Phủ Khâm sai Bắc Kỳ 7 Tháng Chín, 2026
- Lê Đạt bắt chữ mang thân phận người 7 Tháng Chín, 2026
- Sách mới: Lang thang nghìn dặm tập 2 7 Tháng Chín, 2026
- Khi nhà văn Việt Nam ra thế giới: “quyền đại diện” và “quyền không đại diện” 6 Tháng Chín, 2026
- Tôi đi xuống rồi tôi đi lên 6 Tháng Chín, 2026
- Nhân dịp Bùi Văn Nam Sơn bước vào tuổi 80 6 Tháng Chín, 2026
- Án văn (7) 5 Tháng Chín, 2026
- Mì gói: Triết học ngẫu hứng 5 Tháng Chín, 2026
- Một ngôn ngữ nhỏ có thể chứa một thế giới lớn đến đâu? – Biểu đạt văn học dưới góc nhìn APEC 5 Tháng Chín, 2026
- Thơ Hồ Minh Tâm: Trật tự của cái bất ngờ 4 Tháng Chín, 2026
- Một cột mốc đáng kể của phim cổ trang Việt và đôi điều tiếc nuối 4 Tháng Chín, 2026
- Đất nước tràng hạt (kỳ 2) 4 Tháng Chín, 2026
- Vì sao cái bình thường lại khan hiếm đến mức phải phong thần 3 Tháng Chín, 2026
- Bộ sưu tập mù sương – Những giấc mơ hay là cảnh giới khác 3 Tháng Chín, 2026
- Để kỷ niệm 100 năm sinh Bùi Giáng (1926 – 2026) & 205 năm sinh Baudelaire (1821 2026) (Phần 3) 3 Tháng Chín, 2026
- Màu của cái chết trong trường ca Gió @ của Đoàn Huy Giao 2 Tháng Chín, 2026
- Để kỷ niệm 100 năm sinh Bùi Giáng (1926 – 2026) & 205 năm sinh Baudelaire (1821 2026) (Phần 2) 2 Tháng Chín, 2026
- Đất nước tràng hạt (kỳ 1) 2 Tháng Chín, 2026
- Thương tiếc nhà văn Đặng Văn Sinh 1 Tháng Chín, 2026
- Vĩnh biệt nhà văn Đặng Văn Sinh 1 Tháng Chín, 2026
- Để kỷ niệm 100 năm sinh Bùi Giáng (1926 – 2026) & 205 năm sinh Baudelaire (1821 2026) (Phần 1) 1 Tháng Chín, 2026
- Tuệ Sỹ – Tống biệt hành 1 Tháng Chín, 2026
- Pink-A-Boo và một lần nhanh nhẩu đoảng 1 Tháng Chín, 2026
- Cõi nhân gian 31 Tháng Tám, 2026
- Vũ Thất & Đời Thủy Thủ 31 Tháng Tám, 2026
- Sách mới: VŨ HOÀNG CHƯƠNG – TA CÒN ĐỂ LẠI GÌ KHÔNG 31 Tháng Tám, 2026
- Vì sao cả một nhánh tư pháp phải lên VTV chạy tội cho ông nghị hết thời phạm hai tội hình sự không thể chối cãi 30 Tháng Tám, 2026
- Cung Giũ Nguyên và bi kịch của thân phận bị phủ định trong Kẻ thừa tự của Ông Nam Hải 30 Tháng Tám, 2026
- Lính già mau nhớ lâu quên – anh Nguyễn Minh Châu và Yuri Bondarev 30 Tháng Tám, 2026
- Hoạ sĩ Nguyễn Thái Tuấn – Dâng hiến tình yêu cho nghệ thuật 30 Tháng Tám, 2026
- GenZ trong sáng hơn ta tưởng… 29 Tháng Tám, 2026
- Mừng đội tuyển Việt Nam Vô địch 29 Tháng Tám, 2026
- Dương Thu Hương trong Ký 2 của Đinh Quang Anh Thái 29 Tháng Tám, 2026
- Bùi Chát – Khi hội họa là một động từ, nhưng động từ ấy đi về đâu? 29 Tháng Tám, 2026
- Khi văn chương đổi phương tiện 28 Tháng Tám, 2026
- Giấc mộng lấy mẹ đi (Đọc Mây trắng của Nguyễn Đức Sơn trong mùa Vu Lan) 28 Tháng Tám, 2026
- Lời chia buồn trước sự ra đi của nghệ sĩ Suleiman Mansour 28 Tháng Tám, 2026
- Thơ Lê Trí Tuệ 28 Tháng Tám, 2026
- Phong trào Gen-Z có bất ngờ không? 27 Tháng Tám, 2026
- Án văn (7) 27 Tháng Tám, 2026
- Một mảnh đất Bờ Hồ 27 Tháng Tám, 2026
- Cây Công lý 55 26 Tháng Tám, 2026
- Tất cả những ngôi nhà đều khoá cửa 26 Tháng Tám, 2026
- Thơ Đào Ngọc Chương 26 Tháng Tám, 2026
- Ngu Yên và cuộc phiêu lưu của chữ 25 Tháng Tám, 2026
- Một tổng hợp học thuật chi tiết hơn về mỹ thuật Trung Quốc giai đoạn sau năm 1989 25 Tháng Tám, 2026
- Một chút công bằng đối với trời đất 25 Tháng Tám, 2026
- Khi các nhà thơ ra giữa phố đọc thơ 24 Tháng Tám, 2026
- Ý Nhi và Eavan Boland 24 Tháng Tám, 2026
- Hòn đảo 24 Tháng Tám, 2026
- Thế hệ Gen Z là ai, và tôi cần nói điều gì trước hết với thế hệ này? 23 Tháng Tám, 2026
- Tháng Tám 23 Tháng Tám, 2026
- Tảng đá buồn 23 Tháng Tám, 2026
- Mở xưởng Họa hoằn Họa xá 23 Tháng Tám, 2026
- Chung sức giải cứu văn hóa 22 Tháng Tám, 2026
- Gen Z có thật sự là một thế hệ cô đơn? 22 Tháng Tám, 2026
- Van Gogh không hề nghèo đói 22 Tháng Tám, 2026
- Còn có ai tin VTV không nhỉ 21 Tháng Tám, 2026
- Nhân quả của một xã hội khi kỷ cương và niềm tin vào công lý bị bào mòn 21 Tháng Tám, 2026
- Triển lãm Van Gogh Timeless 21 Tháng Tám, 2026
- Bàn về thuyết luân hồi 21 Tháng Tám, 2026
- Thơ Phan Thanh Bình 21 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 5 – hết) 21 Tháng Tám, 2026
- Loa & lỗ tai 20 Tháng Tám, 2026
- Kẻ giết thời gian 20 Tháng Tám, 2026
- Hong Sangsoo và Kim Minhee 20 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 4) 20 Tháng Tám, 2026
- Khi đài truyền hình quốc gia biến nỗi đau của nạn nhân thành câu chuyện an ninh 19 Tháng Tám, 2026
- Đầu hàng trước ai? 19 Tháng Tám, 2026
- Tình ca 55 19 Tháng Tám, 2026
- Về bài thơ Em bảo anh đi đi 19 Tháng Tám, 2026
- Đời sống tăng đoàn ở Nalanda (Ấn Độ) vào thế kỉ 7: chào nhau sao cho hợp thời – pháp sư Nghĩa Tịnh 19 Tháng Tám, 2026
- Thơ Đặng Tiến (Thái Nguyên) 19 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 3) 19 Tháng Tám, 2026
-
Cứu lấy vài tiếng thì thầm
(Đọc thơ Lê Thanh Trường) 18 Tháng Tám, 2026 - Tấm bia quay mặt vào trong 18 Tháng Tám, 2026
- Gen Z và chính trị của sự từ chối 18 Tháng Tám, 2026
- Loa phường và loa của lòng dân 18 Tháng Tám, 2026
- Định chế Hồng Kông trong không gian thị trường nghệ thuật châu Á từ sau 2010 18 Tháng Tám, 2026
- Neruda muốn “ngọt” hay “nhạt”? 18 Tháng Tám, 2026
- Thơ Bùi Chát – Tìm thơ trong hành động sáng tạo 17 Tháng Tám, 2026
- Tấm ảnh trên tường 17 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 2) 17 Tháng Tám, 2026
- Không có kết thúc thì không có lãng quên 16 Tháng Tám, 2026
- Những kẻ không còn nơi nào để thuộc về – Đọc Có những kẻ đi mãi không về của Nguyễn Viện 16 Tháng Tám, 2026
- Trần Dần giữa những ngã tư của lịch sử – Con người, lịch sử và cuộc cách tân văn xuôi trong Những ngã tư và những cột đèn 16 Tháng Tám, 2026
- Cũng cờ in máu, La Marseillaise 16 Tháng Tám, 2026
- Thơ Ái Điểu 16 Tháng Tám, 2026
- Bước ngoặt vai trò của Bộ Ngoại giao ở Việt Nam (kỳ 1) 16 Tháng Tám, 2026
- Bông hồng cài áo 15 Tháng Tám, 2026
- Chim trên cây 15 Tháng Tám, 2026
- Các bộ phim Hoa ngữ thập niên 90 được phục chế chất lượng và tái phát hành 15 Tháng Tám, 2026
- Bài thơ Đánh thức tiềm lực qua giọng đọc của tác giả 15 Tháng Tám, 2026
- Nhà thờ Chính tòa Kon Tum: Giải cấu trúc khung nhận thức hậu thuộc địa trong diễn ngôn phê bình kiến trúc Công giáo Việt Nam 14 Tháng Tám, 2026
- Nhật Tiến viết với lòng nhân ái 14 Tháng Tám, 2026
- Chuyện của Thuận 14 Tháng Tám, 2026
Danh sách liên kết