FB Kiệt Anh Hùng
.
Ngủ sâu sau một đêm, thức dậy nhìn những thông tin từ facebook tôi không thể không ngậm ngùi. Kinh nghiệm đọc sử của mình, tôi biết lịch sử đã chính thức sang trang từ thời điểm này. Dấu hiệu hiển nhiên nó đã có trước đó, tản mác đâu đó và thật ra hơi khuất tầm nhìn của người quan sát sử như một sự kiện. Ở đây chúng ta không cần quan tâm đến những dấu hiệu tản mác kia, vì thật ra lịch sử nào cũng chảy trên một dòng chính là dựa trên những sự kiện có sức ảnh hưởng đến ký ức mọi người dân. Việc diễn đạt sự kiện chính đó, là một phạm trù khác, để rảnh rồi bàn. Tôi chỉ xin chỉ ra vài dấu hiệu từ những sự kiện chính, để nhấn mạnh rằng, lịch sử đã sang trang.
.
Có hai dấu hiệu theo tôi là quan trọng trong những sự kiện chính gần đây, hiển nhiên không chỉ riêng tôi nhìn thấy dấu hiệu đó, rất nhiều người quan sát đã nhìn và phân tích nó. Khác chăng, tôi nhìn dấu hiệu từ sự kiện kia ở một góc nhìn khác: Sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Hai dấu hiệu đó là: Một, xuất hiện quốc kỳ Quốc gia Việt Nam và cũng là quốc kỳ của Việt Nam Cộng Hoà sau đó, cờ vàng ba sọc, thấp thoáng một cách tản mác nơi người dân biểu tình ở Hà Tĩnh; và hai, ngày 15.04 hôm qua, người dân xã Mỹ Đức – Hà Nội đã bắt nhốt 20 cảnh sát cơ động vốn được điều đến để giải toả đất đai của bà con, có nguồn thông tin những cảnh sát cơ động có còn bị tẩm xăng.
.
Ở đây tôi không bàn về tính đúng sai của hành vi trên phương diện luật pháp hay đạo đức thế tục, tôi cũng không tán đồng hay phủ nhận hành vi của người dân là nên hay không nên, tôi chỉ nhấn mạnh là tôi nhìn dấu hiệu trên ở khía cạnh sự lựa chọn thái độ của người dân.
.
Năm ngoái, từ vụ cá chết Formosa, lần đầu tiên trong lich sử biểu tình người ta không còn nhìn thấy… cờ đỏ sao vàng nữa. Đến đầu năm nay, dưới sự dẫn dắt của nhiều linh mục miền Trung, người dân biểu tình đòi lại quyền lợi trên mảnh đất tổ tiên của mình với lá cờ công giáo; gần đây nhất, xuất hiện cờ vàng ba sọc đỏ. Sự thay đổi như vậy cần nhìn ở tác động vô thức của người dân, tất cả những người dân đã và đang biểu tình kia, đầu tiên họ từ chối lá cờ được chọn là quốc kỳ của Việt Nam Dân chủ Cộng hoà vốn gắn liền với đảng Cộng sản. Sau, phải mất một thời gian để họ tìm thấy một biểu tượng để đứng cùng, là cờ công giáo. Và gần đây nhất, họ tìm đến một lá cờ đại diện cho một thể chế quốc gia đã chết. Tất cả đều cho thấy một thái độ chung nhất: Phủ nhận tinh thần quốc gia mà đảng Cộng sản đã lựa chọn, hay nói thẳng hơn, phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản, mọi thứ mà đảng Cộng sản đã chọn làm biểu tượng quốc gia thì nay, bị người dân từ chối. Tóm lại, dấu hiệu thứ nhất cho thấy thái độ phủ nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản.
.
Dấu hiệu thứ hai, theo tôi là không tốt, đó là hành vi sử dụng bạo lực với công cụ cai trị của chính quyền. Nên nhớ, từ xưa đến giờ, người Việt dưới chế độ Cộng sản thường phản kháng bằng tiếng nói, bằng phẫn nộ, bằng tiếng khóc và cả bằng cái chết; họ chưa bao giờ dùng đến vũ lực, nếu có, là thứ vũ lực què quặt của người đàn bà cố tự vệ cho mình mà thôi. Thật ra người dân cũng không thể nào dùng vũ lực để chống lại công cụ cai trị của chính quyền, bởi đám công cụ đó được đào tạo chuyên môn và cả vũ khí; chúng luôn ở vị thế áp đảo người dân. Điều này chính là lý do ở những quốc gia toàn trị, người dân sở hữu vũ khí là một trọng tội; cho đến giờ nước Mỹ vẫn không dám chạm vào điều khoản sở hữu súng của người dân trong hiến pháp, dù lâu lâu vẫn có vụ xả súng chết người vô tội, lý do là vì hiến pháp Mỹ nhận thấy tính chất yếu thế của người dân với công cụ cai trị; khi cần, người dân có thể dùng chính vũ khí mình sở hữu để lật đổ một kẻ độc tài. Khi người dân lúc này, bắt đầu dùng vũ lực với đám công cụ nhà nước, thì đó cũng là lúc mà người dân không còn một chọn lựa nào khác: Hoặc phải dùng vũ lực để bảo vệ tài sản mình hoặc, mất trắng và tương lai đám cháu con thì mù mịt vô định. Dấu hiệu này cho thấy, thái độ người dân với chính quyền không còn ở mức độ phản kháng, mà là hành động, họ bắt đầu chủ động với vũ lực.
.
Cả hai dấu hiệu trên đều khắc hoạ một tâm tính người dân trong xã hội lúc này: Họ không công nhận quyền cai trị của đảng Cộng sản và, họ đã chấp nhận dùng vũ lực với cả chế độ cai trị.
.
Kinh nghiệm đọc sử của tôi, khi tâm tính người dân xuất hiện điều đó thì chắc chắn lịch sử phải sang trang, cứ so sánh cuộc cách mạng Pháp thì chúng ta dễ thấy sự tương đồng hơn. Khi tâm tính này đang lan dần ra ở toàn bộ phận người dân, nó cần thời gian, và đó cũng là thời gian để đảng Cộng sản bắt đầu lựa chọn vai trò lịch sử của mình kết thúc trong bảo toàn hay kết thúc trong ô nhục, họ sẽ lựa chọn thay đổi như ý nguyện người dân hay tiếp tục xếp ý nguyện đó như một thái độ thù địch và phải trừng trị. Tôi e rằng họ không lựa chọn cái thứ nhất, vì đã nhiều lần trong lịch sử họ có lựa chọn tốt hơn cho đất nước nhưng họ từ chối nó. Và thật ra thời điểm này, thay đổi đã là quá muộn, khi tình cảm người dân đổi chiều, thái độ người dân với vũ lực càng lúc càng mạnh; thì nơi đó tôi lại nhìn thấy một tương lai u ám, những cuộc chiến giữa chính quyền và người dân sẽ kéo dài âm ỉ nhiều năm, những con người sẽ chết hoặc bị tù tội, những gia đình tản mác khắp nơi, những đứa trẻ sẽ mất đi gia đình, một nước Việt đổ nát khắp nơi trước khi lịch sử bước sang chương mới. Cái chương mới kia sẽ kế thừa cái di sản mâu thuẫn dân tộc từ năm 1975 đã đành, mà nó kèm theo cả di sản của chế độ Cộng sản đã chết gồm tài sản và gia đình của những kẻ cai trị, đó là chưa bàn đến công cụ. Nhìn cái chương mới đó, thú thật, tôi không lạc quan cho tương lai Việt Nam cho lắm.
.
Hy vọng thời khắc đó, một vĩ nhân về chính trị xuất hiện để cải sửa quốc gia theo kịp với quỹ đạo tiến bộ của nhân loại hoặc, vĩ nhân đó trở nên vĩ cuồng thì sớm muộn gì người ta cũng ướp xác và dựng tượng hắn. Nước Việt lại bắt đầu chu kỳ điên loạn mới.
.
Tôi mong là tôi sai. Nhưng lúc này, tôi không có gì để lạc quan, bởi cuộc cách mạng từ người dân lên chứ không phải từ trên xuống, bao giờ cũng tàn khốc.
-
Người phụ trách Văn Việt:
Trịnh Y Thư
Emails:
Văn:
Thơ:
Nghiên cứu – Phê bình:
Vấn đề hôm nay:
“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”
“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”
(Albert Camus, Caligula).
.
“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”
(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)
.
“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)
.“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”
“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”
(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)
-
Bài viết mới
- Về mối quan hệ giữa Nguyễn Thị Minh Khai, Nguyễn Ái Quốc và Lê Hồng Phong 7 Tháng Bảy, 2026
- Ông Phủ Thành Chương 7 Tháng Bảy, 2026
- Thực đơn dĩ vãng 7 Tháng Bảy, 2026
- Hai bài thơ của Nguyễn Duy về bóng đá 7 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (15) 7 Tháng Bảy, 2026
- Thác là thể phách, còn là tinh anh 6 Tháng Bảy, 2026
- Cám ơn đất nước Hoa Kỳ / Thank you, America 6 Tháng Bảy, 2026
- Cái chết không có con người hay cuộc hóa thân bất tử (Đọc tập truyện ngắn Cái chết không có con người*của Hoàng Trọng Định) 6 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (14) 6 Tháng Bảy, 2026
- Giấc mơ Trung Hoa Tan vỡ – cải cách làm sống lại chủ nghĩa toàn trị thế nào (kỳ 5) 6 Tháng Bảy, 2026
- Sóc Nâu của ngày tháng dại 5 Tháng Bảy, 2026
- Bóng tròn: Khi chạy theo banh là hạnh phúc 5 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (13) 5 Tháng Bảy, 2026
- Thơ Lê An Thế 5 Tháng Bảy, 2026
-
Văn chương là sự đồng cảm với thân phận con người.
Xin đừng chính trị hoá, hình sự hoá văn chương viết về thân phận con người. 4 Tháng Bảy, 2026 - Ký họa của Bùi Xuân Phái vẽ Nguyễn Huy Tưởng 4 Tháng Bảy, 2026
- Nhà văn, dịch giả Phùng Khánh (Thích Nữ Trí Hải) – một vườn hoa tràn ngập ý đạo 4 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (12) 4 Tháng Bảy, 2026
- Nghệ sĩ lớn và khả năng nhìn thấy phẩm giá ở người khác 3 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (11) 3 Tháng Bảy, 2026
- Giấc mơ Trung Hoa Tan vỡ – cải cách làm sống lại chủ nghĩa toàn trị thế nào (kỳ 4) 3 Tháng Bảy, 2026
- Thơ Lê Thanh Trường 3 Tháng Bảy, 2026
- Con chuột 2 Tháng Bảy, 2026
- Sửng sốt và “gớm ghiếc”: Cuộc cách mạng từ nỗi kinh hoàng mang tên Picasso 2 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (10) 2 Tháng Bảy, 2026
- Trái tim cho mượn 1 Tháng Bảy, 2026
- Nỗi buồn tri thức 1 Tháng Bảy, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (9) 1 Tháng Bảy, 2026
- Thơ Lê Huỳnh Lâm 1 Tháng Bảy, 2026
- “Viết văn là một hành động của sự thật” 30 Tháng Sáu, 2026
- Con chuột 30 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (8) 30 Tháng Sáu, 2026
- Giấc mơ Trung Hoa Tan vỡ – cải cách làm sống lại chủ nghĩa toàn trị thế nào (kỳ 3) 30 Tháng Sáu, 2026
- Cuộc sống mỗi ngày một buồn hơn 29 Tháng Sáu, 2026
- Tâm cảm hiện sinh trong văn hóa nghệ thuật miền Nam (1954-1975) 29 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (7) 29 Tháng Sáu, 2026
- Tưởng nhớ nhà văn Vũ Ngọc Tiến 28 Tháng Sáu, 2026
- Tháng Sáu 28 Tháng Sáu, 2026
- Giấc mơ Trung Hoa Tan vỡ – cải cách làm sống lại chủ nghĩa toàn trị thế nào (kỳ 2) 28 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (6) 28 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Đào Ngọc Chương 28 Tháng Sáu, 2026
- Berlin và bóng đá 27 Tháng Sáu, 2026
- Chuyện Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh quyết định mua Vườn xuân Trung Nam Bắc – sự kiện chấn động một thời và ý nghĩa lớn cần phải nhắc nhớ 27 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (5) 27 Tháng Sáu, 2026
- Trần Đức Thảo giữa Husserl và Marx 26 Tháng Sáu, 2026
- Các nước khác “thi vào lớp 10” như thế nào? 26 Tháng Sáu, 2026
- Những bức ảnh không được công nhận 26 Tháng Sáu, 2026
- Nguyễn Khắc Dương và một đời tự vấn giữa các miền văn hóa 26 Tháng Sáu, 2026
- Kẻ thù cũng là con người 26 Tháng Sáu, 2026
- Nguyễn Khánh Dư – Ông đạo diễn toàn chơi với… trẻ con 26 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Huỳnh Liễu Ngạn 26 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (4) 26 Tháng Sáu, 2026
- Toni Morrison và hồn ma nước Mỹ 25 Tháng Sáu, 2026
- Khóc cho một tiếng cười 25 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (3) 25 Tháng Sáu, 2026
- Đọc Đinh Thanh Huyền: Khi phê bình là “ái tình của nghệ thuật” 24 Tháng Sáu, 2026
- Giới thiệu: Cứu chú mèo! Viết tiểu thuyết 24 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Vương Huy 24 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (2) 24 Tháng Sáu, 2026
- Những gì Hitler đã làm, A.I có thể làm nhanh hơn, tốt hơn, hiệu quả hơn 23 Tháng Sáu, 2026
- Tiểu thuyết Âm bản và dương bản (1) 23 Tháng Sáu, 2026
- ‘Bản thảo để lại trong sảnh lễ tân’ của Hồ Anh Thái sắp được dịch và xuất bản tiếng Trung 23 Tháng Sáu, 2026
- Nghị quyết của Ban Chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam thi hành kỷ luật đối với hội viên tham gia Nhân văn – Giai phẩm 22 Tháng Sáu, 2026
- Hương trà Phương Bối 22 Tháng Sáu, 2026
- Ông Việt Cộng gốc Đức 21 Tháng Sáu, 2026
- Đại sự… giữa đường 21 Tháng Sáu, 2026
- Tranh biếm họa của Semyon Skrepetsky (1981-2026) 21 Tháng Sáu, 2026
- Gặp may 21 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Thiền Zen (Paul Vân Thuyết) 21 Tháng Sáu, 2026
- Cái chết của nhà thơ Nga vĩ đại nhất thế kỷ XX 20 Tháng Sáu, 2026
- Tiếng súng ở Biała Podlaska: Nét cọ tự do và khúc vĩ thanh đẫm máu của một nghệ sĩ lưu vong 20 Tháng Sáu, 2026
-
Bùi-Vĩnh-Phúc-Thơ
Từ thủ pháp đến cảm xúc
20 Tháng Sáu, 2026 - Steve Jobs, Thiền, Trực giác và Cuộc cách mạng máy tính 19 Tháng Sáu, 2026
- Thú chơi điêu khắc: Từ sở hữu hình ảnh đến cư trú trong không gian 19 Tháng Sáu, 2026
- Tinh thần phá chấp trong thi ca Bùi Giáng 19 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Cư sĩ Minh Đạt 19 Tháng Sáu, 2026
- Báo cáo của Vannevar Bush cho Tổng thống Truman: Khoa học – Biên giới vô tận 18 Tháng Sáu, 2026
- Phố trong trạng thái trở thành 18 Tháng Sáu, 2026
- Con chó ma 18 Tháng Sáu, 2026
- Thiên An, ngày lặng thinh 17 Tháng Sáu, 2026
- Lý thuyết Đa nhân vật độc giả (4) 17 Tháng Sáu, 2026
- Chuẩn mực 17 Tháng Sáu, 2026
- A Di Đà Phật hay A Mi Đà Phật? 17 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Lê An Thế 17 Tháng Sáu, 2026
- Vô tri bị áp đặt và vô tri tự nguyện 16 Tháng Sáu, 2026
- Lý thuyết Đa nhân vật độc giả (3) 16 Tháng Sáu, 2026
- Giấc mơ Trung Hoa Tan vỡ – cải cách làm sống lại chủ nghĩa toàn trị thế nào 16 Tháng Sáu, 2026
- Lý thuyết Đa nhân vật độc giả (2) 15 Tháng Sáu, 2026
- Phan Khôi, người đưa tinh thần “Quảng Nam hay cãi” lên mặt báo 15 Tháng Sáu, 2026
- Bảo tàng kết luận: Bức chân dung tự họa cuối cùng của Paul Gauguin – trước đây bị cho là giả mạo – là thật 15 Tháng Sáu, 2026
- Thoát khỏi giáo điều: Đã đến lúc đối thoại trung thực về con đường phát triển 14 Tháng Sáu, 2026
- Lý thuyết Đa nhân vật độc giả (1) 14 Tháng Sáu, 2026
- Ngày và đêm 14 Tháng Sáu, 2026
- Truyện Kiều tân khảo – công trình nghiên cứu, dịch thuật về thơ Nguyễn Du có giá trị của một bác sĩ Việt ở Hoa Kỳ 14 Tháng Sáu, 2026
- Iran: Thơ của Langeroodi, người bị giám sát 14 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Haiku của Takahama Kyoshi 14 Tháng Sáu, 2026
- Người tập bay 13 Tháng Sáu, 2026
- Thư của nhà nghiên cứu Thụy Khuê gửi Đào Phương Liên, con gái nhà thơ Lê Đạt về Nhân Văn Giai Phẩm 13 Tháng Sáu, 2026
- Suy nghĩ về “Hướng dẫn giải đề thi tốt nghiệp THPT 2026 – môn Ngữ Văn” 13 Tháng Sáu, 2026
- Thơ Phạm Đình Trọng 13 Tháng Sáu, 2026
Danh sách liên kết